4.3. Wat nog meer

Ook in 2025 stond bij Visio Wonen & Dagbesteding de versterking van onze expertise centraal. Daarbij hield de Kennisagenda Wonen & Dagbesteding ons scherp: welke thema’s doen er echt toe voor cliënten met een visuele beperking en hun netwerk? De agenda is opgebouwd rond de fictieve personen die we kennen voor Wonen & Dagbesteding: Delano, Mo, Sonja en mevrouw Wolfs. Zij geven een gezicht aan de diversiteit van onze doelgroep: van jongeren die zelfstandigheid willen opbouwen tot ouderen die behoefte hebben aan veiligheid. De fictieve personen maken de kennisvragen concreet en herkenbaar voor medewerkers.

Op basis hiervan bepalen we welke kennis we ontwikkelen en toepassen, en hoe we ervoor zorgen dat ze in stand blijft (borgen). Voor cliënten vertaalt zich dat in merkbaar betere ondersteuning: medewerkers die dezelfde taal spreken, die werken vanuit actuele inzichten en die weten wat nodig is om een zinvolle daginvulling mogelijk te maken. In 2025 leerden we dat vaak extra stappen nodig zijn om kennis te laten doordringen tot de dagelijkse praktijk (kennisimplementatie). Het vraagt aanpassing van afspraken en werkwijzen, zodat teams nieuwe kennis écht kunnen toepassen.

De huidige kennisagenda loopt tot en met 2026. In 2026 denken we na over een nieuwe kennisagenda voor 2027-2030. We halen hiervoor inzichten op bij professionals en cliënten. De fictieve personen blijven een hulpmiddel om kennisvragen concreet te maken. Daarnaast onderzoeken we of ze breder kunnen terugkomen in projecten of communicatiemiddelen. Zo blijven we leren van en met de mensen voor wie we het doen.

In maart 2025 vond binnen Visio Wonen & Dagbesteding de Expertisecarrousel plaats: een week waarin medewerkers uit het hele land nieuwe kennis konden opdoen en direct vertalen naar hun werk. Waar de kennisagenda ons helpt bepalen welke expertise we moeten ontwikkelen, is de Expertisecarrousel bedoeld om bestaande kennis bruikbaar te maken in de praktijk. Binnen Visio is een aantal collega’s aangesteld als expertisecoördinatoren; zij vertalen alle beschikbare expertise naar de teams.

De Expertisecarrousel omvatte maar liefst vijf programma’s en 23 presentaties en workshops. Er waren bijvoorbeeld sessies over ouder worden, sensorische informatieverwerking, zorgtechnologie, Active Learning en de Veilige Auditieve Omgeving. Medewerkers kregen hierin concrete handvatten om cliënten beter te ondersteunen bij structuur, communicatie en een zinvolle daginvulling. Opvallend was de actieve rol van cliënten zelf, zoals tijdens de sessie van het Visio promotieteam in Breda.

Wat we hiervan leerden, is dat het grote aanbod inspirerend is, maar ook vraagt om tijd. Nieuwe inzichten landen niet van de ene dag op de andere. In 2026 gaan we daarom hulpmiddelen die de zorg aan mensen met een visuele en verstandelijke beperking ondersteunen, breder beschikbaar stellen. Ook maken we plannen om expertisecoördinatoren beter zichtbaar te maken. Zo zorgen we ervoor dat kennis niet bij een eenmalige sessie blijft, maar echt onderdeel wordt van de dagelijkse ondersteuning aan cliënten.

Binnen Visio De Blauwe Kamer in Breda is een aantal jaren geleden het Team Visus opgezet. In dit team zitten twee consulenten VVB (visueel en verstandelijk beperkt) en een orthoptist vanuit Visio Revalidatie & Advies. Het doel is de expertise rondom de visus van de bewoners van De Blauwe Kamer in beeld te brengen. Team Visus beantwoordt vragen van teams over de visus van hun bewoners en de specifieke begeleiding die hierbij hoort. De experts hebben bijvoorbeeld ook het formulier “Wat ik zie” ontwikkeld. Daarop wordt genoteerd wat de uitkomsten van het visueel functieonderzoek in de praktijk betekenen voor de cliënt, en hoe de begeleiding hiermee rekening kan houden.

Team Visus zette in 2025 grote stappen in het versterken van leren, reflecteren en het delen van expertise. Professionals geven aan dat zij behoefte hebben aan compacte, toepasbare kennis. Daarom ontwikkelde Team Visus minischolingen van vijftien minuten over verschillende onderwerpen, zoals hoge oogdruk en netvliesloslating. De inhoud kan verschillen op basis van de vragen en behoeften per team. Denk aan het bespreken van de visus van een bewoner om specifieke informatie hierover te delen. VVB-consulenten Maartje Witsiers en Monique Gering en orthoptist van Revalidatie & Advies Hilde Kokke vertellen hierover: “Deze vorm helpt om kennis direct te koppelen aan situaties die teams dagelijks tegenkomen. Voor ons reden om de minischolingen in 2026 voort te zetten.”

De samenwerking met oogartsen kreeg eveneens een impuls. Zij voeren oogonderzoeken nu uit op de Visio-locatie. Dat heeft twee voordelen: bewoners ervaren minder prikkels en zij krijgen sneller passende ondersteuning.

Daarnaast rondde het team nieuwe scholingen af over specifieke visusaandoeningen die bij onze cliënten voorkomen. Dankzij deze scholingen krijgen begeleidingstrajecten gerichter vorm voor mensen met een visuele beperking en sluiten medewerkers beter aan bij individuele vragen.

Binnen Visio werken we in 2025 aan een duurzame personeelsstructuur. Ofwel voldoende vaste en goed opgeleide medewerkers, die we slim inzetten. Daardoor ervaren cliënten continuïteit, rust en persoonlijke aandacht.

Vanwege het overheidsbeleid tegen schijnzelfstandigheid zet Visio vanaf 1 juli 2025 geen zzp’ers meer in. Organisatiebreed worden andere oplossingen onderzocht, zoals efficiëntere roosters, investeren in leerlingen en uitbreiding van contracten met meer uren. Daarnaast onderzoeken we binnen Wonen & Dagbesteding of we meer samenwerking kunnen krijgen tussen wonen en dagbesteding. Medewerkers werken vaker deels in een woning en deels bij de dagbesteding. Dit versterkt de continuïteit van de zorg, met vaste teams, herkenbare begeleiders en zorg die ook bij ziekte of drukte betrouwbaar doorgaat.

Het beleid werpt vruchten af, merkt cliëntbegeleider Liesbeth. De locatie in Stramproy, waar zij werkt, kreeg het afgelopen jaar aanzienlijk meer eigen personeel. In de praktijk is de bezetting toegenomen van drie naar vier collega’s per dienst. Dat leidde tot merkbaar minder werkdruk. “We kunnen cliënten nu echt meer aandacht geven. Er ontstaat rust, en dus ruimte om te wandelen, te praten of voor te lezen. De cliënt staat centraal en daar draait het uiteindelijk om”, zegt ze. Doordat er genoeg collega’s aanwezig zijn, hoeven medewerkers bovendien niet steeds terug te komen als er iemand ziek is.

Liesbeth benadrukt dat dit resultaat niet vanzelf kwam. Investeren in leerlingen en nieuwe collega’s vraagt tijd en energie. Een belangrijke sleutel bleek het aannemen van mbo-leerlingen die een Beroeps Begeleidende Leerweg volgen. En de geïnvesteerde tijd betaalt zich dubbel en dwars terug: in duurzame kwaliteit en continuïteit van zorg.

In oktober 2025 opende in Breda het nieuwe Logeerhuis Sparrenpad bij Visio De Blauwe Kamer. Mensen met een visuele en verstandelijke of andere bijkomende beperking kunnen hier kortdurend verblijven voor een dag, weekend of vakantie. De opening kwam op een moment dat de wachtlijst voor logeren en wonen in Breda verder opliep, vertelt coördinerend cliëntbegeleider Andy. “Door sluiting van logeermogelijkheden in de regio komen ouders bij Visio terecht. Daarnaast is doorstromen van logeren naar wonen lastig, doordat er een wachtlijst is voor wonen bij Visio De Blauwe Kamer. Het was dus echt nodig dat er een nieuw logeerhuis zou starten.”

Het team van Logeerhuis Sparrenpad is volledig nieuw. Andy vertelt hoe bijzonder het was om vanaf het begin te mogen bouwen: “We zijn in september gestart met een geheel nieuw team. Dit zorgt ervoor dat je met elkaar aan het startpunt staat: elkaar als team leren kennen, de cliënten leren kennen, maar ook de organisatie.”

De eerste maand stond volledig in het teken van samen leren. Collega’s liepen mee in het bestaande logeerhuis in Breda en richtten Logeerhuis Sparrenpad volledig zelf in. “Het was helemaal blanco aan ons overgedragen”, zegt Andy. “Vele ritjes en beslissingen later konden we vanaf 2 oktober de eerste logés ontvangen.” Het team ontdekte gaandeweg wat er nodig was voor de nieuwe doelgroep: (jong)volwassenen met zowel een visuele als een verstandelijke beperking. Het logeerhuis werd daarom volledig aangepast met geleidebalken, tastverwijzers en duidelijke contrasten. Zo kunnen cliënten zich veilig oriënteren.

Het effect voor cliënten is groot: nieuwe sociale contacten en minder taxiritten van en naar huis. Ook kunnen zij nu net als hun broertjes en zusjes ergens gaan logeren, wat door hun fysieke beperkingen niet altijd vanzelfsprekend is. Het logeren ontlast de thuissituatie, waardoor logés ook langer thuis kunnen blijven wonen.